สหกรณ์การเกษตรและสมาชิกเตรียมรับเงินเสริมสภาพคล่อง ธ.ก.ส.เร่งกระจายเงินโครงการ “รวบรวม-ชะลอขายข้าวนาปี” ให้ทันฤดูกาลเก็บเกี่ยว  

“อธิบดีนิรันดร์” หารือ ธ.ก.ส.เร่งเบิกจ่ายสองโครงการฯ” รวบรวม-ชะลอขายข้าวนาปี” กว่า 55,928 ล้านบาท ช่วยเสริมสภาพคล่องสหกรณ์และสมาชิกตามมาตรการรักษาเสถียรภาพราคาข้าวเปลือกปีการผลิต 2569/70 คาดได้เงินภายในสัปดาห์หน้า พร้อมสำรองเงิน กพส.วงเงิน 428 ล้านบาท ดอกเบี้ยร้อยละ 1 ไว้รองรับกรณีฉุกเฉินเร่งด่วน

ภายหลังคณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบมาตรการรักษาเสถียรภาพราคาข้าวเปลือก ปีการผลิต 2569/70 เมื่อวันที่ 20 ตุลาคม 2569 ซึ่งมี 2 โครงการที่เกี่ยวข้องกับสหกรณ์การเกษตรและกลุ่มเกษตรกร ได้แก่ โครงการสินเชื่อเพื่อรวบรวมข้าวและสร้างมูลค่าเพิ่ม โดยสถาบันเกษตรกร และโครงการสินเชื่อเพื่อชะลอขายข้าวเปลือกนาปี ในฤดูกาลผลิต ปี 2569/70 เพื่อรักษาราคาข้าวเปลือกให้มีเสถียรภาพ โดยเก็บข้าวเปลือกไว้ในยุ้งฉางเกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรไม่ให้ออกสู่ตลาดพร้อมกันจำนวนมาก ช่วยสร้างเสถียรภาพด้านราคาและเสริมสภาพคล่องให้กับสถาบันเกษตรกรและสมาชิกสหกรณ์

เมื่อวันที่ 28 ตุลาคม 2569 ที่ผ่านมา กรมส่งเสริมสหกรณ์ร่วมกับธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร (ธ.ก.ส.) จัดประชุมเพื่อชี้แจงทำความเข้าใจหลักเกณฑ์และเงื่อนไขการเข้าร่วมโครงการเพื่อสร้างความเข้าใจให้เจ้าหน้าที่สำนักงานสหกรณ์จังหวัด สหกรณ์และกลุ่มเกษตรกรที่รวบรวมข้าวเปลือกได้รับทราบ เพื่อให้การดำเนินโครงการเป็นไปอย่างราบรื่น ซึ่งคาดว่า ธ.ก.ส.สามารถปล่อยเงินสินเชื่อให้กับสถาบันเกษตรกรและเกษตรกรสมาชิกได้ภายในสัปดาห์หน้า

ขณะเดียวกันกรมส่งเสริมสหกรณ์ยังได้เตรียมสำรองเงินฉุกเฉินเร่งด่วนจากกองทุนพัฒนาสหกรณ์หรือกพส.วงเงิน 428 ล้านบาทอัตราดอกเบี้ยร้อยละ 1 ไว้รองรับโครงการฯ ด้วยเช่นกัน โดยเงินสินเชื่อดังกล่าวสถาบันเกษตรกรที่เข้าร่วมโครงการสามารถติดต่อได้ที่สำนักงานสหกรณ์จังหวัดในพื้นที่

นายนิรันดร์ มูลธิดา อธิบดีกรมส่งเสริมสหกรณ์ เปิดเผยว่า ทั้ง 2 โครงการเป็นไปตามนโยบายรัฐบาลและกระทรวงเกษตรฯ ที่มุ่งเน้นเก็บข้าวเปลือกไว้ในยุ้งฉางไม่ให้ออกสู่ตลาดพร้อมกันจำนวนมาก ช่วยสร้างเสถียรภาพด้านราคาและช่วยเสริมสภาพคล่องให้กับสถาบันเกษตรกร โดยโครงการสินเชื่อเพื่อรวบรวมข้าวและสร้างมูลค่าเพิ่ม โดยสถาบันเกษตรกรนั้นเป็นการสนับสนุนเงินทุนหมุนเวียนให้สหกรณ์การเกษตร กลุ่มเกษตรกร วิสาหกิจชุมชน และศูนย์ข้าวชุมชน รับซื้อ รวบรวม หรือแปรรูปข้าวเปลือกเพื่อสร้างมูลค่าเพิ่ม วงเงินสินเชื่อ 15,000 ล้านบาท เป้าหมาย 1.5 ล้านตัน อัตราดอกเบี้ยร้อยละ 1 และรัฐชดเชยร้อยละ 3.50 โดยเบิกจ่ายเงินกู้ถึง วันที่ 30 กันยายน 2570 และชำระคืนภายในวันที่ 31 ธันวาคม 2570

ส่วนโครงการสินเชื่อชะลอการขายข้าวเปลือกนาปี วงเงินรวม 40,928 ล้านบาท เป้าหมาย 3 ล้านตัน รัฐบาลจะรับชำระดอกเบี้ยแทนเกษตรกรและสถาบันเกษตรกรเป็นระยะเวลา 8 เดือน นับตั้งแต่วันที่ทำสัญญาเงินกู้ และไม่เกินวันที่  31 ธันวาคม 2570 และมีค่าฝากเก็บ 1,500 บาท/ตัน ทั้งนี้ สถาบันเกษตรกรจะต้องมีสถานะทางการเงินที่เหมาะสม และมีประสบการณ์เรื่องการรวบรวมและแปรรูปข้าว ตลอดจนความพร้อมด้านบุคลากรและเครื่องมือในการดำเนินงาน

อย่างไรก็ตาม จากข้อมูลกองพัฒนาสหกรณ์ภาคการเกษตรและกลุ่มเกษตรกร ระบุแผนการรวบรวมข้าวเปลือกของสหกรณ์และกลุ่มเกษตรกร ปีการผลิต 2569/70 มีจำนวนทั้งสิ้น 403 แห่ง ในพื้นที่ 54 จังหวัด ในขณะที่สหกรณ์มีแผนเข้าร่วมโครงการสินเชื่อเพื่อรวบรวมข้าวฯ จำนวน 175 แห่ง ในพื้นที่ 36 จังหวัด วงเงิน 15,235.69 ล้านบาท  และสหกรณ์ที่เข้าร่วมโครงการสินเชื่อชะลอข้าวฯ จำนวน 178 แห่ง ในพื้นที่ 36 จังหวัด วงเงิน 15,006.47 ล้านบาท

นายนิรันดร์ กล่าวด้วยว่า ตั้งแต่เข้าฤดูเก็บเกี่ยว กรมส่งเสริมสหกรณ์ได้เตรียมสำรองเงินฉุกเฉิน จากกองทุนพัฒนาสหกรณ์ หรือกพส. วงเงิน 428 ล้านบาท อัตราดอกเบี้ยร้อยละ 1 ให้สหกรณ์กู้ยืมไปใช้หมุนเวียนรวบรวมข้าวเปลือกจากสมาชิก ระหว่างที่รอเงินจากโครงการรวบรวม-ชะลอขายข้าวนาปี จาก ธ.ก.ส.วงเงินสินเชื่อไม่เกิน 5 ล้านบาท ยื่นขอได้ที่สำนักงานสหกรณ์จังหวัดทุกจังหวัด แต่หากวงเงินเกินกว่า 5 ล้านบาท ก็ส่งเรื่องมาให้กรมฯ อนุมัติ

ด้านนายถาวร ดีอรุณ ผู้จัดการสหกรณ์การเกษตรเพื่อการตลาดลูกค้า ธ.ก.ส.ศรีสะเกษ จำกัด กล่าวว่า สหกรณ์ได้เข้าร่วมทั้งสองโครงการต่อเนื่องทุกปี และปีนี้ก็เข้าร่วมเช่นกัน โดยตั้งเป้าโครงการสินเชื่อรวบรวมฯ จำนวน 3,500 ตัน ข้าวเปลือกและโครงการสินเชื่อชะลอฯ จำนวน 3,500 ตัน ข้าวเปลือกทั้งสองโครงการได้กำหนดวงเงินกู้ไว้โครงการละ 50 ล้านบาท ซึ่งโครงการรวบรวมฯ สหกรณ์จะรับซื้อมาแปรรูปเองทั้งหมด ปัจจุบันสหกรณ์ฯ สร้างแบรนด์ขึ้นมาเป็นของตัวเอง 3 แบรนด์ แบรนรด์แรก “ข้าวเอไลท์” โดยร่วมกับทาง ธ.ก.ส.ทำแบรนด์นี้ขึ้นมา ใช้คอนเซปต์จากยุ้งฉางสู่ผู้บริโภค แบรนด์ที่สองข้าวหอมมะลิ 100% และแบรนด์ที่สาม “ข้าวทุ่งกุลาฟาร์ม” เพราะข้าวของเราปลูกอยู่ในพื้นที่ทุ่งกุลาร้องไห้ทั้งหมด

“โครงการรวบรวมฯ เราจะเก็บไว้แปรรูปเองทั้งหมด ส่วนโครงการชะลอฯ ต้องดูสถานการณ์ราคาข้าวหลังพ้นเงื่อนไขตามเกณฑ์ที่กำหนด 30 วัน หากราคาในท้องตลาดยังไม่ดี ก็จะยืดระยะเวลาเก็บรักษาไว้ จนเมื่อครบกำหนด หากราคาในท้องตลาดไม่ดีขึ้น ก็จะเก็บไว้แปรรูปเช่นกัน แต่หากราคาดีก็จะปล่อยขายให้กับผู้ประกอบการโรงสีเอกชน และต้องขอขอบคุณรัฐบาลที่มีโครงการดี ๆ แบบนี้มาช่วยพวกเราชาวสหกรณ์และสมาชิก” นายถาวร กล่าวย้ำ

อย่างไรก็ตาม ราคาให้สินเชื่อตามโครงการมาตรการรักษาเสถียรภาพราคาข้าวเปลือกของรัฐบาล ปีการผลิต 2569/70 ดังนี้ ข้าวเปลือกหอมมะลิ  13,000 บาท/ตัน ข้าวเปลือกหอมมะลิ (นอกพื้นที่) 11,500 บาท/ตัน ข้าวเปลือกเจ้า  6,500 บาท/ตัน ข้าวเปลือกปทุมธานี  8,500 บาท/ตันและข้าวเปลือกเหนียว 9,500 บาท/ตัน ส่วนค่าฝากเก็บและรักษาคุณภาพข้าวเปลือก ธ.ก.ส. จะสนับสนุนให้อีก 1,500 บาทต่อตัน แบ่งเป็นกรณีเกษตรกรเก็บข้าวเองได้รับเงินสนับสนุน 1,500 บาทต่อตัน ส่วนกรณีฝากข้าวไว้กับสถาบันเกษตรกร เกษตรกรจะได้รับ 600 บาทต่อตัน และสถาบันเกษตรกรได้รับ 300 บาทต่อตัน และเมื่อเก็บข้าวเปลือกครบ 30 วัน และชำระหนี้เสร็จสิ้น จะได้รับอีก 600 บาทต่อตัน เป็นการสนับสนุนให้เกษตรกรเก็บข้าวไว้ในยุ้งฉางเพื่อรอจำหน่ายในช่วงที่ราคาเหมาะสม